CAPS Isisekelo Sombhalo: Umhlahlandlela Wokufundisa Ezigabeni Zokuqala

Umklamo we-Curriculum Assessment Policy Statements (CAPS) wamukela izigaba ezehlukene zokufunda eNingizimu Afrika, ngesinye sikhathi uzobona kukhulunywa ngakho nge-CAPS ye-Foundation Phase.

Leli yigaba elibalulekile lemfundo litholakalela izinkathi ezisukela Gra R kuya ku-3, ithinta izingane kusukela eminyakeni emihlanu kuya kweyisishiyagalolunye ubudala.

Lo mklamo unezinhloso zokusekela ukuthuthukiswa kwezinzwa zengane kanye nokusungula isisekelo esiqinile somfundo ukuze zikhule ngendlela enempilo nenamandla.

A colorful classroom with small desks, books, and educational toys. Brightly colored posters and charts adorn the walls, creating a vibrant and engaging learning environment

UMnyango Wezemfundo Kazwelonke uye wenza izinguquko ezithile kule nqubomgomo ngokuqala kuka-2012 ngenhloso yokuthuthukisa nokucacisa indlela okufundiswa nokufundwa ngayo ezikoleni.

Kwaphinde kwagcizelelwa ulimi lwesibili kusuka eGra 1 kanye nokwehliswa kwenani lezifundo ezifundwayo phakathi kweGra 4 kuya ku-6.

Enye yezinguquko ezinkulu ukwengezwa kokugxila okukhulu kugeometri emfundweni yeMathematika kusukela eGra 10 kuya ku-12.

Lezi zinguquko zilethe ithemba lokuthi umfundi ngamunye uzothola imfundo efanelekile nehluzekile, kanti ezikoleni nakothisha nabo baphoqelekile ukuhlangabezana nalesi sisekelo esisha.

I-CAPS Foundation Phase ifaka phakathi izinhlelo ezihlelekile ezibhekelela ukufundisa kanye nokuhlola, kunikeza izinkomba ezicacile ukuqinisekisa ukufunda okulinganiselayo kwengane ngayinye.

Ukufundisa neCurriculum ye-CAPS

Ukufundisa ngaphansi kwesakhiwo se-CAPS eFoundation Phase yinto ebalulekile ekwakheni isisekelo sabafundi bencane.

Isidokhumenti se-CAPS sinikeza odokotela balolu hlelo imihlahlandlela eqondile yokuthi kufundiswe kanjani futhi kuhlelwe izifundo ngendlela esebenzayo.

Umsebenzi wokufundisa eFoundation Phase

Uthisha eFoundation Phase uba nesibopho esikhulu sokufakazela ukuthi abafundi bathola ulwazi olunzulu olubalulekile empilweni yabo yemfundo.

Ukuqaliswa kolwazi lweCurriculum kuhloswe ukuthuthukisa amakhono abafundi kusukela eminyakeni yokuqala, futhi lokhu kufakazelwa ngabezemfundo kanye noMnyango Wezemfundo Eyisisekelo.

Ukuhlelwa komsebenzi wokufunda ngeCaps Document

I-CAPS Document inikeza isakhiwo esiqinile nesinemininingwane, esihlukanisa izihloko zezifundo ngokucacile futhi sichaze nezikhathi ezinikezwe izifundo ngazinye.

Ngokwe-CAPS, uBanga R, 1 no-2 banamahora angu-23 okufunda ngesonto, kanti uBanga lesi-3 linamahora angu-25.

Lokhu kubeka umkhawulo ocacile kanye nesikhathi esinqunyelwe ukufunda okunikezwa ngakunye kohlelo lwasekhaya.

I-Implementation yohlelo lwesikole

Iphuzu elibalulekile lenqubo ye-CAPS yikuthi uhlelo lwesikole lumele luqondane nomhlahlandlela ofakiwe kwi-National Curriculum Statement (NCS).

Lokhu kusho ukuthi izikole zimele zilandele izincomo nezindlela zokufundisa eziphakanyiswe ku-CAPS, ziqinisekise ukuthi konke okuqukethwe kulesi sikhungo kuzuzisa futhi kufinyeleleka kubafundi ngayinye yezigaba zeFoundation Phase.

Izifundo Ezisemqoka

I-Curriculum and Assessment Policy Statements (CAPS) iveza izifundo ezisemqoka ezigxile ebantwaneni abasesigabeni sokuqala semfundo.

Lezi zifundo zihlanganisa ulwazi oluyisisekelo noludingekayo ukuze kuthuthukiswe amakhono ezingane zesikole kanye nokukhula kwazo ngokomqondo, ngokomzimba, nangokwenhlalo.

Izilimi neLiteracy

Kulesi sigaba, abafundi bafunda izilimi ezahlukene eziqukethe isiZulu kanye nezinye izilimi zesiNingizimu Afrika.

Ukuqina kwezilimi kubalulekile futhi kuzibandakanya nemithetho yokubhala neyokufunda:

  • Ukusoma nokubhala: Ukugxila ekufundeni kwezilumi, ukubhalwa kwezincwadi kanye nokwakhiwa kwamagama.
  • Ukuqwashisa ngezilimi: Ukufunda ukuqonda nokusebenzisa izilimi ngendlela ephumelelayo emphakathini.

Mathematics neNumeracy

Umsebenzi osemqoka wemathematics ukuthuthukisa amakhono okubala nokuqonda izinombolo ezisemqoka ebantwaneni:

  • Ukuhlaziya: Amakhono okuqonda izinkinga zezibalo nokuzixazulula.
  • Ukusebenzisa izinombolo: Ukulolongwa kwamakhono okusebenzisa izinombolo emisebenzini yansuku zonke nasekuhlaziyeni ulwazi.

I-Life Skills kanye nePhysical Education

Iphromotha impilo enhle, ukuziphatha okuhle, kanye nokuthuthukiswa komphakathi phakathi kwabafundi ngokugxila kumakhono alandelayo:

  • Ukuqwashisa ngokomuntu nangokwenhlalo: Ukuthuthukisa amakhono okuzazi nokuzwana nabanye.
  • Ukuzivocavoca umzimba: Ukubaluleka kokuvivinya umzimba njengengxenye yezempilo nokufunda.

Ubuciko ne-Creative Arts

Ubuciko bukhuthaza ezobuciko nokudala phakathi kwabafundi ngokusebenzisa izindlela ezahlukene:

  • Ukuqalisa: Ukuthuthukisa amakhono okudala nobuhlakani ngomsebenzi wezandla nokudweba.
  • Ukwethulwa: Ukukhuthazwa kokuzethemba nokuziveza ngokusebenzisa umculo, ukuhaya, kanye nodrama.

Ukulinganisa nokuhlola umfundi

Ukuhlola umfundi kusemqoka ekutholeni ukuqonda kwemfundo ebanjwe kanye nokwenza ngcono indlela yokufundisa.

Lokhu kubandakanya izindlela ezisemthethweni nezingase mthethweni kanye namasu akhethekile abekelwe ukuqinisekisa ukuthi izinqumo ezithathwa ngabafundisi zisekela ukufunda kwabafundi.

Izindlela Zokuhlola ezisemthethweni nezingekho emthethweni

Izindlela zokuhlola ezisemthethweni zihlanganisa izivivinyo ezibhaliwe, amaprojekthi, nomsebenzi wekhaya.

Izindlela ezingekho emthethweni zibandakanya ukubhekwa komsebenzi womfundi nsuku zonke, izingxoxo zamaqembu, kanye nokuhlolwa kokusebenza kwabafundi ngamunye.

CAPS inikeza isiqondiso esinemininingwane ngalokhu kuhlola, eqinisekisa ukuthi kwenza ngendlela efanele futhi kukala ukufunda komfundi ngendlela eyisisekelo.

Ukuhlukanisa nokuhlola ukufunda

Ukuhlukanisa kubalulekile ekuboneni amakhono, izidingo, kanye nokukhula komfundi ngamunye.

Kusetshenziswa izindlela eziningi zokuhlola ukuqonda izindawo umfundi angase athuthuke kuzo.

Amasikole angasebenzisa ulwazi oluqoqwe ukulungiselela izifundo ngendlela eyenza ukufunda kube nokubandakanya futhi kube ngokwesidingo sabafundi.

Ama-Annual Teaching Plans ne-ATPS

Ama-Annual Teaching Plans (ATPs) anika isakhiwo esicacile sokuthi kufanele kufundiswe ini nini futhi anika amasu okuhlola amiselwe unyaka.

Amaphuzu avelele kuma-ATPs ahloselwe ukwenza ngcono ukuhleleka nokwenza izinto ngendlela ephelele esikoleni, kufaka phakathi nokulandelela inkqubekela phambili yomfundi. Implementing the CAPS through these plans ensures a systematic approach to both teaching and evaluation of learners’ progress.

Ukulungiselela ukufundisa

Ukulungiselela ukufundisa kuyisinqumo esibalulekile kwinkqubo yemfundo ephumelelayo.

Kufanele kuqinisekiswe ukuthi izindawo zokufundisa zifaneleke futhi izifundo zihlelekile ukukhulisa ukufunda kwabafundi.

Izinhlelo Zokufundisa nezindlela ezahlukahlukene zokufunda

Abafundisi kumele bahlakulele izinhlelo zokufundisa ezisekelwe kuzidingo zabafundi kanye nezinhloso zemfundo.

Izinhlelo zokufundisa kufanele zibhekiswe kuzo zombili izindlela ezahlukahlukene zokufunda kanye nezinselelo ekufundeni ezibhekene nabafundi.

Kumele kubekwe phambili ukusetshenziswa kwezindlela ezivumelanayo nokuhlukahluka kwabafundi, njengokufunda ngokubukela, ngokulalela, nangokwenza.

  • Izindlela zokubukela: Kusetshenziswa izethulo nezithombe.
  • Izindlela zokulalela: Kuliswa izingxoxo nokuqondiswa.
  • Izindlela zokwenza: Kwenziwa imisebenzi yokubamba iqhaza.

Izinsiza ezisetshenziswayo ekufundiseni

Izinsiza zokufundisa zibaluleke kakhulu ekuthuthukiseni ukuqonda kwabafundi.

Kumele zikhethwe ngokucophelela futhi zihambisane nemigomo yokufunda.

Izinsiza kufanele zibandakanye izinto ezibambekayo, ubuchwepheshe besimanje, kanye nezinye izindlela zokwesekela izifundo njenge:

  • Izinto ezibambekayo: Amamodeli, izinto zemvelo, namakhadi.
  • Ubuchwepheshe: Ithebhulethi, amakhompyutha, kanye nezinhlelo zesofthiwe zemfundo.

Ukuphathwa Kwekilasi nokufundisa ngempumelelo

Ukuphathwa kwekilasi kumele kwenze indawo ifaneleke emfundeni nasekufundiseni.

Abafundisi kumele balawule ikilasi ngezindlela ezihlelekile futhi baqinisekise ukuthi umoya wokufunda uyagcinwa.

Izilinganiso ezisezingeni elifanele zokuziphatha kanye nokuhlelela kwamakilasi okucophelela kwenza umsebenzi wokufundisa ube lula futhi uqiniswe.

Ukusebenzisa izinhlelo zezifundo ezingaguquguquki kanye nokusungula imithethonqubo ecacile yekilasi kudingekile ukuqinisekisa impumelelo.

  • Amasu okuphatha ikilasi:
    • Ukubeka imithethonqubo ecacile neqondakalayo.
    • Ukunikela imivuzo noma ukukhuthaza uma abafundi benza kahle.
    • Ukuqonda kanye nokuphendula izinkinga zabafundi ngendlela efanele.

Ukubhekana Nezinselele Zangempela

Kulesi sigaba, kuzogxilwa ekubhekaneni nezinselele ezivelelwa ezikoleni zesigaba se-Foundation ngesikhathi kanye nangemva kobhubhane lwe-Covid-19. Kuzophinde kucutshungulwe ukuthi izinhlanga, izibalo, nobulili zithinta kanjani izinhlelo zemfundo.

Izinsizakalo Zemfundo ngemuva kwe-Covid-19

Ubhubhane lwe-Covid-19 lufake ingcindezi enkulu ezinhlelweni zemfundo yaseNingizimu Afrika, ikakhulukazi eWestern Cape. ISebe Lezemfundole-Western Cape lizamile ukusungula izindlela zokubhekana nezimo ezintsha ngokufaka izinsizakalo zemfundo eziguquguqukayo kanye nokufundisa ngokudigitali.

Lokhu kusho ukunikeza abafundi nemfundo engcono phakathi kwezinselele zokufunda nokufundisa kude.

Ukuxoxa ngokwehluka kwezinhlanga, izibalo, nobulili

I-South Africa inomlando ogcwele impi yezinhlanga kanti lolu daba lubalulekile nasemfundo.

Izikole zisasesigabeni sokufakazela ukuthi izingane zonke, kungakhathalekile uhlanga lwazo, zinamathuba alinganayo emfundo.

Okufanayo kuya ekubaluleni kobulili bezibalo ezikoleni, lapho uhlelo lwimfundo lungagcina lukhuthaza ukulingana phakathi kwabafundi bamabili nobulili.

  • Izibalo: Akugxilwe kakhulu ekufundiseni izibalo ekulinganiseni phakathi kobulili.
  • Ubulili: Amantombazane kanye namakhosikazi kufanele anikezwe amathuba alinganayo, ikakhulukazi kwezesayensi nezibalo.
  • Uhlanga: Kufanele kucatshangelwe izindlela zokufundisa ezihlonipha nokubumba uhlanga oluhlukahlukene lwabafundi.

Imibuzo Evame Ukubuzwa

Le ngxenye igxile ekuphenduleni imibuzo ejwayelekile mayelana nohlelo lwe-CAPS (Curriculum and Assessment Policy Statement) olusetshenziswa ezigabeni zemfundo yokuqala eNingizimu Afrika.

Yimaphi amakhono ayisisekelo abafundi kumele bafinyelele kuwo ezigabeni zemfundo yokuqala ngaphansi kohlelo lwe-CAPS?

Abafundi kumele bazuze amakhono okufunda, ukubhala, kanye nokulalela.

Lolu hlelo lugcizelela ekuthuthukiseni amakhono olwimi lwebele kanye nezibalo. Imisebenzi isekelwe phezu kwemigomo yohlelo luka-R-12.

Yiziphi izindlela zokuhlola ezisetshenziselwa ukulinganisa intuthuko yabafundi ezigabeni zemfundo yokuqala ngokwe-CAPS?

I-CAPS isebenzisa izindlela ezihlukahlukene zokuhlola ezihlanganisa imisebenzi eqhubekayo enjengokubhala, imiphumela yezivivinyo, kanye nezivivinyo zomlomo ukulinganisa intuthuko yabafundi.

Uhlelo lubuye lunikeze isikhathi esincane sokuhlola okusemthethweni ukwenza lula emfundweni.

Yiliphi izinga lokufundisa elidingekayo ukufundisa ezigabeni zemfundo yokuqala ngaphansi kwe-CAPS?

Othisha abafundisa ezigabeni zemfundo yokuqala kumele babe nokuqeqeshwa okufanelekile okuhambisana nezimfuneko ze-CAPS.

Lokhu kuhlanganisa iziqu ze-bachelor zemfundo eziphambili noma iziqu ezilinganayo ezinokugxila okukhethekile ezigidini R-3.

Yimaphi imisebenzi yokufunda neyokuhlola ebekiwe kwisifundo Sezibalo ezigabeni zemfundo yokuqala?

Imisebenzi yezibalo efundiswayo nemisebenzi yokuhlola ihambisana nokuthuthukisa ukuqonda kwabafundi emiqondweni esisisekelo yezibalo.

Lokhu kuhlanganisa izibalo zokubala, isikhala nesimo, kanye nokuhlobanisa inani namagama.

Kubaluleke kangakanani ukuhlakulela amakhono okuphila ezigabeni zemfundo yokuqala, futhi i-CAPS iluchaza kanjani lolu daba?

Amakhono okuphila abalulekile ekuholeni abafundi ekuziphatheni kanye nasekuthuthukiseni ubudlelwano nabanye.

Uhlelo lwe-CAPS lufaka amakhono okuphila eqenjini lamasu okufundisa afana ne-Beginning Knowledge, Arts and Craft, kanye ne-Education Health.

Ubuchwepheshe bungasetshenziswa kanjani ukuthuthukisa inqubo yokufunda nokufundisa ezigabeni zemfundo yokuqala ngokuvumelana ne-CAPS?

Ubuchwepheshe bungafakwa ohlelweni lwe-CAPS ngendlela yokuthi bukhuthaze ukusebenzisana, ukufunda okuvumelanayo, nenqubo yokufunda enezinga eliphakeme.

Lokhu kungahlanganisa ukusetshenziswa kwamathuluzi edijithali kanye nabasizi bemfundo ezweni lezobuchwepheshe.